Həkim izah etdi ki, dərmanlar olmadan daimi qıcqırmadan necə qurtulmaq olar
Bitki zülalı tərkibli qidalar reflüks xəstəliyində qıcqırmanın tezliyini və şiddətini azaltmağa kömək edir. Oxuməni.az xəbər verir ki, bu barədə "Qazeta.Ru"ya 1-ci dərəcəli dietoloq, qastroenteroloq, "Sağlam qidalanma" Elmi-Tədqiqat Mərkəzinin İcraçı direktoru Nuriya Dianova bildirib.
Qastroezofageal reflüks xəstəliyi (GERX) – mədə və ya onikibarmaq bağırsağın məzmununun qida borusuna müntəzəm olaraq geri axdığı xroniki, təkrarlanan xəstəlikdir. Bu xəstəlik, müalicənin olmaması, risk faktorları üzərində işləməmək, həyat tərzini dəyişdirməmək, qidalanmanı düzəltməmək şəraitində zamanla irəliləyir: Barrett qida borusunun (xərçəngönü xəstəlik) inkişafına, həyat keyfiyyətinin pisləşməsinə və nevrotizasiyaya səbəb olur, halbuki dərmanların təsirliliyi zamanla azalır.
"Belə xəstələrin faktiki qidalanma rasionunun qiymətləndirilməsi heyvan mənşəli yağların və zülalların əhəmiyyətli dərəcədə üstünlük təşkil etdiyini, həmçinin lif çatışmazlığını göstərir. müşahidə tədqiqatları vegetarian və ya vegan pəhrizində xəstəlik simptomlarının əhəmiyyətli dərəcədə azaldığını göstərir. 2025-ci ilin noyabrıda alimlərimiz dietoloqlar konqresində "Qida və Biotexnologiya" Elmi-Tədqiqat Mərkəzinin bazasında aparılan klinik tədqiqatın nəticələri haqqında məlumat verdilər. GERX-li xəstələrin rasionuna bitki mənşəli alternativlər daxil edildi. Özünüdərketmə gündəliyinin (Laykert şkalası üzrə təsdiqlənmiş sorğu) aparılması əsasında xəstələr reflüks xəstəliyinin simptomlarının, məsələn, qıcqırmanın ağırlığı və tezliyi, ağızda turşuluq hissi və digər simptomların əhəmiyyətli dərəcədə azaldığını qeyd ediblər", - həkim izah edib.
Dianovanın izah etdiyi kimi, bitki mənşəli rasionlardakı qida lifləri qida borusunun motorikasını təsir edir, reflüksə qarşı reseptorların həssaslığını azaldır və buna görə də selikli qişanın zədələnməsi riskini azaldır.
"Bitki zülalı ilə qidalandıqdan sonra, o cümlədən turşulu reflükslərin sayı, heyvan zülalı ilə qidalanmaya nisbətən daha azdır. pH-impedansometriya Qastroezofageal Reflüks Xəstəliyinin (QERX) diaqnostikası üçün qızıl standartdır. Bu üsul reflükslərin tezliyini, müddətini, növünü (maye, qaz), həmçinin 24 saat ərzində onların qida borusunun selikli qişasına təsirini qiymətləndirməyə imkan verir. Nəhayət, bitki zülalı heyvan zülalına nisbətən mədə möhtəviyyatının daha sürətli boşalmasına səbəb olur. Bitki yağları isə aşağı qida borusu sfinkterinin tonusunu azaldan xolesistokininin stimulyasiyasını daha az təmin edir, yəni mədə möhtəviyyatı qida borusuna daha az geri atılır ki, bu da reflüksün əsas mexanizmidir," - həkim yekun olaraq bildirib.
Almaz Həsənli
