ABŞ-da bir şəxsə süni intellektdən istifadə edərək yaradılmış virus qəsdən vurulub

ABŞ-da bir şəxsə süni intellektdən istifadə edərək yaradılmış virus qəsdən vurulub. Bu cür tədqiqatların əsas məqsədlərindən biri virusun müəyyən bakteriya ştammlarını məhv etmək üçün hansı genetik xüsusiyyətlərə malik olmasını müəyyən etməkdir.

Oxuməni.az xəbər verir ki, bu barədə The Independent-in yaydıöı məlumatda deyilir.

ABŞ-ın Kaliforniya ştatındakı süni intellekt (Sİ) tədqiqat laboratoriyası ilk dəfə bir xəstəyə Sİ istifadə edərək hazırlanmış virus vurduğunu açıqladı. The Independent-ə görə, bu metod antibiotiklərə davamlı superbakteriyalarla mübarizə aparmaq üçün potensial olaraq miqyaslana bilən bir həll yolu kimi nəzərdən keçirilir. Bu, Radical Numerics laboratoriyası tərəfindən bildirilib, baxmayaraq ki, iddia edilən nəticələr hələ də həmyaşıdlar tərəfindən nəzərdən keçirilmiş bir araşdırmada elmi cəhətdən təsdiqlənməlidir.

Məqalədə deyilir: "Təsdiqlənərsə, Omnii-1 adlanan müalicə insanlarda süni intellektdən istifadə edərək hazırlanmış bakteriofaqların ilk istifadəsi ola bilər".

Qeyd olunur ki, bakteriofaqlar müəyyən növ bakteriyaları yoluxduran viruslardır. Antibiotiklərə davamlı superbakteriyaların 2050-ci ilə qədər təxminən 40 milyon ölümə səbəb olacağı proqnozlaşdırılır.

Bakterial infeksiyalar üçün faq terapiyasına hazırkı yanaşmalarla tədqiqatçılar ətraf mühitdə tapılan çox sayda bakteriofaq arasından uyğun bir virus axtarmağa xeyli vaxt sərf etməlidirlər. Onlar xəstənin spesifik infeksiyası ilə mübarizə apara bilən birini tapmalıdırlar.

Proses həkimlərin infeksiyaya səbəb olan bakteriyalardan nümunə götürməsi ilə başlayır. Daha sonra tədqiqatçılar patogeni məhv edə bilən bakteriofaqları axtarır və ya inkişaf etdirirlər.

Əsas çətinliklərdən biri virusun müəyyən bakteriya ştammlarını məhv etmək üçün malik olmalı olduğu genetik xüsusiyyətləri anlamaqdır.

Bakteriofaqlar bakteriyaları bir neçə mərhələdə məhv edir. Əvvəlcə virus bakteriya səthindəki spesifik reseptorlara yapışır. Sonra hüceyrəyə nüfuz edir, onu öz çoxalması üçün istifadə edir və nəticədə onu məhv edir.

İlkin mərhələdə virus-bakteriya qarşılıqlı təsiri yüksək selektivdir: hər bir bakteriofaq yalnız müəyyən ştammlara və ya bakteriya növlərinə hücum edə bilər.

Bu spesifiklik faq terapiyasının əsas üstünlüyüdür. Geniş spektrli antibiotiklərdən fərqli olaraq, antibakterial dərmanlardan da təsirlənə bilən faydalı bağırsaq mikroorqanizmlərinin qorunmasına imkan verir.

Radical Numerics iddia edir ki, onun süni intellekt əsaslı yanaşması müəyyən bir xəstənin ehtiyaclarına uyğunlaşdırılmış xüsusi hazırlanmış bakteriofaqların sürətli yaradılmasına imkan verir və bununla da müalicə müddətini azaldır.

"Süni intellekt tərəfindən hazırlanmış bakteriofaqların dünyada ilk klinik tətbiqində antibiotikə davamlı bakterial infeksiyası olan bir xəstəyə Omnii-1 sistemi tərəfindən yaradılan faq variantları vuruldu." "Müalicə həkimin rəhbərliyi altında şəfqətli istifadə icazəsi proseduru çərçivəsində aparıldı", - deyə Radical Numerics bildirib.

Şirkət iddia edir ki, bu mərhələ süni intellektlə işləyən genom dizaynını fərdiləşdirilmiş müalicələrə çevirmək istiqamətində ilk addımlardan biridir.

Startap, süni intellekt modelinin müxtəlif genom ardıcıllıqları, bakteriofaq genomları və əvvəlki tədqiqatlardan əldə edilən faqların ev sahibi bakteriyalarla qarşılıqlı təsirləri haqqında məlumatlar üzərində təlim keçdiyini vurğulayır. Bu məlumatlara əsasən, süni intellekt potensial olaraq uyğun bakteriofaqları müəyyən edə və spesifik terapevtik ehtiyaclara əsasən yeni variantlar yarada bilər.

Radical Numerics bildirib ki, "Biz Omnii-1 tərəfindən hazırlanmış bakteriofaq variantlarını sintez edirik və onların müxtəlif bakteriya ştammlarına qarşı bərpa qabiliyyətini və aktivliyini ölçürük".

Bu kontekstdə bərpa qabiliyyəti bakteriofaqın canlılığını göstərir - süni intellekt tərəfindən yaradılan viral genom laboratoriya şəraitində fəaliyyət göstərə və virus replikasiyasını dəstəkləyə bilərmi.

Şirkət izah edib ki, "Bu təcrübələr variantlarımızı hədəf bakteriyalara qarşı aktivliyini müəyyən etməyə və nəticələri sonrakı modelləşdirmə və inkişaf dövrləri üçün istifadə etməyə kömək edir".

Radical Numerics bildirib ki, Omnii-1 sistemi istifadə edilərək hazırlanmış bakteriofaqlar sintez edilib və çox az başqa müalicə variantı olan antibiotikə davamlı infeksiyası olan bir xəstəyə tətbiq edilib. Lakin şirkət xəstənin məxfiliyinin qorunması zərurətini əsas gətirərək konkret müalicə nəticələrini açıqlamayıb.

Əziz Mustafa