Xərçəng hüceyrələrini kimyaterapiyasız məhv etməyin yolu tapılıb
Sinqapur Milli Universitetinin alimləri impuls elektromaqnit sahələrindən istifadə edərək süd vəzi şişinin daxilindəki immun hüceyrələri yenidən proqramlaşdırıb və onları xərçəng hüceyrələrinə hücum etməyə məcbur ediblər. Klinikadan əvvəlki modellərdə bu yanaşma dörd dəfə 30 dəqiqəlik seansdan sonra halların 75 faizində şişlərin tamamilə yox olmasına səbəb olub. Oxuməni.az xəbər verir ki, nəticələr “Smart Medicine” jurnalında dərc edilib.
Tədqiqatçılar makrofaqlara — immun sisteminin hüceyrələrinə təsir göstəriblər. Bu hüceyrələr şişlərdə çox vaxt xərçənglə mübarizə aparmağı dayandırır və əksinə, onun böyüməsini dəstəkləməyə başlayırlar. Alimlər maqnit impulslarının təsiri ilə onların vəziyyətini dəyişdirərək, sözdə M2 makrofaqlarını şiş hüceyrələrinə hücum edib onları məhv edə bilən M1 hüceyrələrinə çeviriblər.
Bu prosesdə əsas rolu TRPC1 zülalı oynayır. O, hüceyrə daxilində siqnalların ötürülməsində iştirak edir və maqnit sahəsinə reaksiya verə bilir. İmpuls elektromaqnit sahəsinin 10 dəqiqəlik təsiri bu zülalı aktivləşdirib və makrofaqların fəaliyyətini dəyişdirən siqnal zəncirini işə salıb.
Bununla yanaşı, təsir birbaşa şiş toxumasına yönəldilib və kimyaterapiya preparatlarının tətbiqini tələb etməyib. Müəlliflər qeyd edirlər ki, bu yanaşma gələcəkdə kimyaterapiyanın bəzi yan təsirlərindən yayınmağa imkan verə bilər. Daha əvvəl eyni tədqiqat qrupu impuls elektromaqnit sahələrinin doksorubisinin süd vəzi xərçəngi hüceyrələri tərəfindən mənimsənilməsini artıra bildiyini göstərmişdi.
Hazırda metod eksperimental mərhələdədir və müalicənin insanlar üzərində effektivliyi hələ yoxlanılmayıb. Tədqiqatçıların sözlərinə görə, istifadə olunan cihaz artıq klinik sınaqların ilk mərhələsindən keçib və təhlükəsizliyi təsdiqlənib. Növbəti mərhələdə onun effektivliyinin yoxlanılması planlaşdırılır. Alimlər həmçinin elektromaqnit sahələrinin təsirini kimyaterapiya ilə birləşdirməyin mümkün olub-olmadığını araşdırmağı planlaşdırırlar.
Almaz Həsənli
