İranın Mehr agentliyi ABŞ ilə 14 maddəlik memorandum layihəsini yayımlayıb

İranın “Mehr” agentliyi İran və ABŞ arasında anlaşma memorandumu layihəsini yayımlayıb. Sənəd 14 maddədən ibarətdir. Memorandum, nüvə güzəştləri müqabilində müharibənin dayandırılmasını, Amerika qoşunlarının regiondan çıxarılmasını, sanksiyaların ləğvini və İranın aktivlərinin dondurulmasının açılmasını nəzərdə tutur.
Oxuməni.az “Kommersant”a istinadla xəbər verir ki, memorandum layihəsinə aşağıdakılar daxildir:

• Livan daxil olmaqla, bütün cəbhələrdə müharibənin tam və dərhal dayandırılması;
• ABŞ-ın İranın daxili işlərinə qarışmama prinsipinə sadiqliyi və ölkənin suverenliyinə hörmət etməsi;
• 30 gün ərzində dəniz blokadasının tamamilə ləğvi;
• İranla razılaşmalar nəzərə alınmaqla, Hörmüz boğazının 30 gün ərzində yenidən fəaliyyətə başlaması;
• ABŞ-ın İranla həmsərhəd ərazilərdən qoşunlarını çıxarmağa sadiqliyi;
• Neft, neft-kimya məhsulları və onların törəmələrinin satışına qoyulan sanksiyaların dayandırılması, həmçinin İranın maliyyə resurslarına tam çıxışının təmin edilməsi;
• ABŞ və onun müttəfiqləri İrana ən azı 300 milyard dollar məbləğində bərpa planı təqdim etməlidirlər;
• Nüvə məsələləri üzrə yekun razılığa nail olmaq, bütün sanksiyaların, həmçinin BMT Təhlükəsizlik Şurası və MAQATE Nazirlər Şurasının qətnamələrinin tam ləğvi üçün 60 gün ərzində danışıqlar keçirilməlidir;
• İranın Nüvə Silahlarının Yayılmaması haqqında Müqaviləyə sadiqliyinin təsdiqlənməsi və nüvə silahı istehsalından imtina edilməsi;
• ABŞ-ın danışıqlar müddətində regionda qoşunların sayını artırmamaq və yeni sanksiyalar tətbiq etməmək öhdəliyi;
• Yekun danışıqların 60 günlük müddətində 24 milyard dollar İran vəsaitinin dondurulmasının açılması, məbləğin yarısı danışıqlara başlamazdan əvvəl İrana verilməlidir;
• Razılaşmanın icrasını izləmək üçün monitorinq mexanizminin yaradılması;
• Yekun razılaşmanın BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnaməsi ilə təsdiqlənməsi;
• Yekun danışıqların İran vəsaitlərinin yarısının dondurulması, neft sanksiyalarının dayandırılması və dəniz blokadasının ləğvindən əvvəl başlamayacağı şərti.

İranın raket proqramı və müqavimət qruplarının dəstəklənməsi müzakirə gündəmindən çıxarılıb. İran Xarici İşlər Nazirliyindən bildirilib ki, mətn hələlik ilkin xarakter daşıyır və ölkənin müvafiq qurumları tərəfindən nəzərdən keçirilməli və işlənməlidir. Amerika tərəfindən tərəflərin məhz belə bir müqavilə layihəsini müzakirə etdiyinə dair rəsmi təsdiq daxil olmayıb.
Almaz Həsənli